Về bản chất của vốn, tích luỹ và sử dụng vốn - Of the nature, accumulation and employment of stock

Sự thịnh vượng của các quốc gia - Adam Smith

The wealth of nations - Adam Smith

Quyển 3. Về quá trình phát triển khác nhau của sự giàu có ở những quốc gia khác nhau - Of the different process of opulence in different nations

(2026.03.03)

Chương 1. Về quá trình phát triển tự nhiên của sự giàu có - Of the natural progress of opulence

Nền thương mại phổ quát của mọi xã hội văn minh là sự buôn bán được tiến hành giữa cư dân thành thị và cư dân nông thôn. Nông thôn cung cấp cho thành thị các đồ dùng sinh kế và thành thị trả lại cho nông thôn các thành phẩm công nghiệp. Tất cả các giao thương này đều dựa vào lợi ích và mối quan hệ tương hỗ giữa 2 nơi, chứ không có chuyện nông thôn bị thiệt hại khi giao thương với thành thị như nhều học giả thiển cận vẫn cho rằng.

Vấn đề chỉ đơn giản là các đồ dùng sinh kế (subsistance) thì cần thiết hơn các vật dụng xa xỉ (conveniency and luxury) để duy trì cuộc sống, nhưng việc nâng cao chất lượng cuộc sống cũng quan trọng không kém.

(2026.03.09)

Chương 2. Về sự thụt lùi của nền nông nghiệp thời châu âu cổ đại, sau sự sụp đổ của đế chế La Mã - Of the discouragement of agriculture in the ancient state of Euroupe after the fall of the Roman Empire

Để quyền lực và theo sau đó là sự an toàn của chế độ quân chủ không thể bị suy yếu bởi sự chia tách đất đai, luật hạn chế chuyển nhượng được áp dụng nhằm không làm cho bất động sản bị chia cắt. Thông qua việc thừa kế trực hệ, tại đó, con trưởng sẽ hưởng toàn bộ đất đai, không có nhưng. Khi đó, dù chủ sở hữu có ngu xuẩn cũng không thể bán đi đất đai của mình cho, trực tiếp ngăn cản ngoại bang tiếp cận lãnh thổ của nền quân chủ.

Điểm yếu của luật hạn chế thừa kế chính là điều này gây hạn chế rất lớn cho việc cải tạo đất đai do:

• Diện tích đất quá lớn dưới sự quản lý của một chủ sở hữu duy nhất, gây khó khăn

  trong việc cải tạo đất đai.

• Việc dùng tiền để mua đất mới có độ màu mỡ tự nhiên vẫn kinh tế hơn nhiều so với việc cải tạo đất đai.

• Đồn điền rộng lớn được nô lệ canh tác nhưng vì họ không có quyền sở hữu tài sản nên họ không có mối quan tâm nào khác ngoài việc ăn uống hết sức và làm việc ít nhất có thể.

Các lý do trên làm cho nền nông nghiệp đi thụt lùi, làm suy yếu sự thịnh vượng của một quốc gia.

Chương 3. Về sự xuất hiện và phát triển của thành phố và thị trấn, sau sự sụp đổ của Đế Chế La Mã - Of the rise and process of cities and towns after the fall of the Roman Empire

Sau khi La Mã sụp đổ, người dân thành thị cũng không có gì thuận lợi hơn so với nông thôn nếu không muốn nói rằng họ còn có một điều kiện sống khắc nghiệt hơn vì các thợ thủ công, các thương nhân thì không dễ gì làm chủ được lương thực thực phẩm cơ bản hằng ngày. Họ phải đi bán dạo các mặt hàng và phải chịu đủ loại thuế khác nhau khi di chuyển người và hàng từ vùng này sang vùng khác.

Dần dần, vua và các vị lãnh chúa lớn đã bắt đầu chấp nhận việc đóng thuế khoán như một loại thuế thân để có thể được tự do buôn bán. Cư dân bắt đầu thuê đất đai, trạng trại của lãnh chúa, trả một khoản tiền thuê cố định và thuế cho tiền thuê cũng nghiễm nhiên trở nên cố định vĩnh viễn.

Từ đó, các thành thị tự do được thành lập cùng với các đặc quyền cao cấp như việc tự do sở hữu tài sản.

Các thành phố lớn mạnh đến nỗi nhà vua không thể nào áp thuế lên người dân của thành phố nếu không thông qua lãnh chúa, họ thành lập các nền cộng hoà lớn, rải rác xung quanh lãnh thổ của nhà vua. Vì vậy, các thành phố thường nhận được yêu cầu cử đại biểu đến đại hội đồng các vùng của vương quốc, nơi họ có thể tham gia cùng các giáo sĩ và nam tước nhằm hỗ trợ nhà vua trong các tường hợp khẩn cấp. Điều này lý giải sự xuất hiện mang tính đại diện của các thị trấn trong quốc hội của tất cả các chế độ quân chủ lớn ở châu Âu.

(2026.03.16)

Chương 4. Thương mại ở khu vực thành thị đã đóng góp cho sự phát triển của nông thôn như thế nào - How the commerce of towns contributed to the improvement of the country

1. Tạo ra một thị trường rộng lớn và sẵn sàng mua sản phẩm thô ở nông thôn, họ đã khuyến khích việc trồng trọt và nâng cao năng suất

2. Các thương nhân ở thành thị với tư duy kinh doanh nhạy bén, khi có thặng dư, sẽ đầu tư vào nông thôn để cải thiện độ màu mỡ và kỹ thuật canh tác.

3. Thương mại và sản xuất đã tạo ra một guồng máy kinh tế và xã hội cso chính quyền phụ thuộc vào lợi ích thương mại giữa thành thị và nông thôn, từ đó giải phóng người nông dân khỏi các bất ổn chính trị từ chính quyền, tranh giành lãnh thổ của ngoại bang và sự nô dịch của lãnh chúa.